Jan Dost roman yazarlığı, şiir ve çeviri alanlarında çalışmış bir Kürt yazardır.
Hayat
Jan Dost, 12 Mart 1965'te Kobani şehrinde doğdu. Orta öğrenimini Kobanî'de tamamladı. 1985-1988 yılları arasında Halep Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü'nde öğrenim gördü, ancak diplomasını tamamlamadı.
Jan Dost, çocukluğunda Arapça şiir yazmaya başladı; ancak on beş yaşına geldiğinde Kürtçeye yöneldi. İlk kısa öyküsü "Xewna Şewitî", 1993 yılında Suriye'de düzenlenen Kürtçe Öykü Yarışması'nda birincilik ödülünü aldı. Öykü daha sonra Türkiye'de tiyatro ürünü olarak sahnelendi. Jan Dost'un bu eserinin yanı sıra, 2007 yılında Almanya'da kısa filme uyarlanan "Mistek baltası" ve "Rûyekî şêrîn" gibi pek çok kısa öyküsü daha bulunmaktadır.
Ayrıca çeşitli gazete ve dergilerde hem Arapça hem de Kürtçe çok sayıda şiir ve araştırma makalesi yayımlandı. Jan Dost, 2007-2012 yılları arasında Diyarname sitesindeki "Şevnem" başlıklı köşe yazılarıyla katkıda bulundu.
Jan Dost 2000 yılından bu yana Almanya'da ikamet ediyor ve Mart 2009'da Alman vatandaşlığını aldı.
Çalışıyor
Kürtçe Romanlar
- Mijabad. Belkî Yayınevi, Amed, Şubat 2003. Türkçe çevirisi: "Şişli Şehir", çeviren: Kawa Nemir, Beybun, Ankara, 2004.
- 3 Gavû 3 Darek: Şeva Dawî di Jiyana Şêx Seîdê Kal de. Roman. 2007. Avesta Yayınevi, İstanbul. İkinci baskı: Avesta, 2012.
- Mîrname. Roman. İlk baskı 2008; ikinci baskı 2012, İstanbul. Avesta Yayınevi. Türkçe çevirisi: Muhsin Kızılkaya, İthaki, İstanbul, 2011. Arapça çevirisi: Kalima, Abu Dhabi, 2011. Sorani çevirisi: Sebah Ismaîl, Endêshe, Süleymaniye, 2013.
- Martînê Bextewer. Avesta, İstanbul. Mayıs 2012.
- Romana Kobanî. Dara Yayınları, Diyarbakır, 2017.
Arapça Romanlar
- Eşîq el-Mutercim (عشيق المترجم). Roman, Dubai, 2014.
- Dem Ela El Mizana (دم على المئذنة). Roman, Kahire, Mısır, 2014.
- Nawaqis Roma (نواقيس روما). Roman, Beyrut, Lübnan, 2016.
- Otobusa Kesk (باص أخضر). Roman, Milano, İtalya, 2019.
- Korîdora Efrînê (ممر آمن). Roman, Tunus, 2019.
- Jînenigarîya Xebat (سيرة خبات). Şam, 2020.
- Destxeta Petersburgê (مخطوط بطرسبورغ). Tunus, 2021.
- Ew li Hêvîya Berbangê Ne (إنهم ينتظرون الفجر). Roman, Beyrut, 2022.
- Ellahî (اللاهي). Roman, Beyrut, 2022.
Şiir
- Kela Dimdim. Destansı. Rewşen û Melsa Yayınları, 1991, Bonn–İstanbul. Dördüncü baskı: Avesta, İstanbul, Yaz 2011.
- Sazek ji Çavên Kurdistan re (أغنية لعيني كردستان). Kürtçe ve Arapça şiir. 1994, Suriye.
- Dîwana Jan. Şiir. 2010. Semakurd, Dubai.
- Dîwana Jan. Şiir. 2012. Avesta, İstanbul.
Çeviri ve Araştırma
- Mem û Zîn bi erebî (مم و زين). İlk baskı: Şam, 1995 (gayri resmi). İkinci baskı: Beyrut, 1998. Üçüncü baskı: Dohuk, 2006. Dördüncü baskı: Şam, Şubat 2008. Beşinci baskı: Kahire, Mısır, 2014.
- Şiir we Şueraa (شعر و شعراء - مختارات من الشعر الكردي القديم و المعاصر). Klasik ve çağdaş Kürt şairleri üzerine bibliyografik bir çalışma. 1991, Suriye.
- Mehabad bir Olîmpiyada Xwedê de. İstanbul, 1996. Salim Barakat'ın Kürtçe şiir çevirisi. Avesta Yayınevi.
- Bedayiulluxe (بدائع اللغة). Kürtçe-Arapça sözlük. Farsçadan tercüme edilmiştir, 1997, Suriye. Resmi olmayan baskı.
- Elhedîqe el Nasiriyye (الحديقة الناصرية في تاريخ و جغرافيا كردستان). Farsçadan Arapçaya tercüme edilmiştir. Aras Yayınevi, Erbil, 2002.
- Sirûda Baranê. Bedir el-Sayyab'ın şiiri. Arapçadan tercüme edilmiştir. Avesta, İstanbul, 1995.
- El Durr El Semîn fî Şerhî Mem we Zîn (الدر الثمين في شرح مم و زين). Ahmedî Hanî'nin Mem û Zîn adlı eserinin Arapça tercümesi ve şerhi. Dohuk, Spîrêz Yayınevi, 2006.
- Mem û Zîn bi Kurdiya Îro. Avesta, İstanbul, 2008.
- Adatul-Ekrad (رسالة في عادات الأكراد وتقاليدهم). Mela Mehmûdê Bazîdî'nin bir eseri: "Adat û Risûmatnameê Ekradiye". Abu Dabi, 2010.
- Adat û Risûmatnameê Ekradiye. Mehmudê Bazîdî'nin bir eseri. Ek açıklamalarla birlikte Latin alfabesine çevrilmiştir. Nûbihar Yayınevi, İstanbul, 2010.
- Mem û Zîn. Yorum ve Modern Kürtçe çeviri. Avesta, İstanbul, 2010.
- Ferhenga Kurdistanî. Kürtçe-Kürtçe sözlük. Nûbihar, İstanbul, 2010.
- Matahet el-Cîn (متاهة الجن). Hasan Mete'nin Labîrenta Cinan adlı romanının Arapça çevirisi. Kalima, Abu Dabi, 2013.
- Remad el-Nucûm (رماد النجوم). Seçilmiş kısa öyküler. Meqam Publishing, Kahire, Mısır, 2014.
- Weten min Debab (وطن من ضباب). Arapça nesir. Meqam Publishing, Kahire, Mısır, 2014.
- Perik. Salim Barakat'ın Arapçadan çevrilmiş romanı. Ayrinti Yayınevi, İstanbul, 2015.
- Şerha Dîwana Cizîrî. Çeviri. Dara, Diyarbakır, 2018.
- Xanî û Cizîrî: Du Stûnên Wêjeya Kurdî. Dara, Diyarbakır, 2018.
Medya ve Gazetecilik
Dergiler ve Gazeteler
- Torevan. Editör. Suriye. 1986–1987.
- Welat, Welatê Me ve Azadiya Welat. Muhabir ve katkıda bulunan. 1992–2002.
- Avesta. Editör. Almanya. 2000–2002.
- Pêl. Editör. Almanya. 2003.
- Diyarname. Köşe yazarı. 2007–2012.
- Hecelname (حجلنامه). Editör. İsveç. 2003–2005.
Televizyon
- Medya TV. 2001–2002. Brüksel. Haber sunucusu ve program yapımcısı.
- Zenûbya TV. Brüksel. 2009–2010. Haber sunucusu ve program yapımcısı.
Film
- Mistek baltası. Jan Dost'un Mistek baltası öyküsü Kürt yönetmen Şiyar Ebdî tarafından kısa filme uyarlandı.
Tiyatro
- 1993 yılında Suriye'de düzenlenen Kürtçe öykü yarışmasında birincilik ödülü alan Xewna Şewitî'nin öyküsü, daha sonra sahneye uyarlanarak Türkiye ve Kuzey Kürdistan'da sahnelendi.